رونق تولید ملی | یک‌شنبه، ۲۸ مهر ۱۳۹۸

شهر دامنه - نمایش محتوای تولیدات ویژه

 

 

شهر دامنه

دانلود

شهر دامنه

دامنه شهری در میان کوه‌های سر به فلک کشیده دالان کوه است که در مساحتی ۳ هزار هکتاری و با جمعیتی ۱۰ هزار نفری در قلب شهرستان فریدن قرار گرفته است.

شهر دامنه که به قولی شهر متحرک کشور نیز نام گرفته است از دوران شکل‌گیری با توجه به جنگ‌ها و لشکر کشی‌های مختلف جابجا شده و قدمت مکان فعلی این شهر به ۵۰۰ سال پیش برمی‌گردد.

 

موقعیت جغرافیایی

دامنه در غرب ايران (غرب استان اصفهان)، در 50 درجه و 25 دقیقه طول شرق و32 درجه و 58 دقیقه عرض شمالی واقع شده است.

همسايه ها: از شمال با شهرستان خوانسار، از شرق با شهرستان نجف آباد، از غرب با شهر داران و از جنوب با رشته کوه دالانکوه همسایه است. همچنين در مسیر ترانزیت اصفهان – خوزستان قرار دارد.

وجه تسميه

1- قرار گرفتن اين شهر در دامنه شيب دار كوه

2- ختم شدن ني زار دشت قهيز(در زمانهاي گذشته) در ابتداي شهر كه در اصطلاح به آن «دُمِّ ني »يا آخر نيزار كه با مرور زمان به دنبنه و به گويش محلي به (دُمِنه) تبديل شده است.

تاريخچه ی شهر دامنه

شهر دامنه با قدمتي بیش از 300 ساله، عرصه ی تاخت و تاز پادشاهان گذشته بوده است. در جنگي كه بين «عليمردان خان» به پشتيباني از «ابوتراب ميرزا» نوه ی دختري شاه سلطان حسين صفوي و از طرفي ديگر «ابوالفتح خان بختياري» كه ازجانب «شاهرخ شاه نادري» حاكم اصفهان، در گرفت؛ عليمردان خان مغلوب شد و دوباره تهيه سپاه ديد و از كريم خان زند كمك طلبيد و كريم خان زند كه در يكي از بلوك ملاير سكني داشت با نيروهاي خود در چمن قهيز به عليمردان خان پيوست و از طرف ديگر ابوالفتح خان، سليمان خان افشار و حسن قلي خان افشار و فتح علي خان افشار و سي چهل نفر ديگر از خوانين بختياري با عساكر زياد وارد اصفهان شده و از آنجا به دفع علي مردان خان به جانب قهيز شتافتند تلاقي فريقين رخ داد و شكست فاحشي از عليمردان خان يافته و به طرف شهر فراري شدند. اين جنگ در روز بيستم جمادي الاولي سال 1360 هجري قمري رخ داد.

جاذبه هاي گردشگري

1)سه چشمه به نامهاي قلندوز، ميانه و بيخه درست در جنوب دامنه

2)چشمه سراج

3)حوض مياني بيغش

4)دو چشمه به نام هاي حوض شاه

5)سياه دره

6)چشمه آب باريك

7)چشمه نيلاب

8)دره دَبّه

9)دهانه ی كلنگ (غار طبيعي )

10)پارك و آبشار جنگلي پرتيكان

در جنوب دامنه سه چشمه «قلندوز، ميانه و بيخه » و در كنار چشمه قلندوز بر فراز كوه آثار سنگربندي و استحكامات نظامي كاملاً مشهود است كه اگر بازسازي شود مي توان به عنوان يك منطقه ی نظامي قديمي مورد بازديد قرار گيرد. به طرف شرق دامنه در حدود سه كيلومتري دره ایست با نام «دره آب» كه در فصول بهار آب بسيار كمي دارد و از لحاظ وجود درختان بياباني مانند «ارژن و عود و شنگ و گونه هاي گون» بسيار غني است. بعد از آن به «چشمه سراج» واقع در «دهانه ی بيغش» مي رسيم. در دره ی بيغش اول حوض مياني بيغش و بعد در زير دست آن دو چشمه بنام هاي «حوض شاه» است و در جنوب حوض شاه سياه دره با چشمه هاي متعدد است. درباره چگونگي نام حوض شاه و سياه دره مي توان گفت چون در ذهن مردم هر چيز بزرگ را به شاه يعني بزرگ مطرح مي كردند مثل شاه كليد يا شاه فنر چون آن دو حوض مدت آب دهي شان بيشتر بود به حوض شاه معروف شده اند اما سياه دره چون از سه طرف مغرب و مشرق و جنوب محصور در بين كوه ها مي باشد و عرض دره هم در ابتدا صد متر و به تدريج كم مي شود و به جز در ساعات ميان روز بقيه ي ساعات در سايه يا همان تاريكي قرار دارد به سياه دره مشهور شده. در مشرق سياه دره و حوض شاه چشمه ی «آب باريك» و «دره دبه» است كه با توجه به گونه هاي گياهي فراوان ازجمله لاله هاي واژگون در اين محل؛ مي تواند به يك گردشگاه طبيعي تبديل شود. «دره دبه» دهانه ای است که از مغرب به مشرق کشیده شده است و داراي دو چشمه و يك غار طبيعي مي باشد. در جنوب دره به رشته كوه دالان و در شمال آن يك تپه به «دره دبّه» معروف شده است. روبروي دره دبه، شمال دشت قهيز دره اي است معروف به «دهانه كلنگ». در اين دره يك غار طبيعي وجود دارد كه با توجه به موقعيت آن در شرايط زيست محيطي يكي از پناهگاه هاي انسان هاي غاز نشين بوده است. در غرب اين دره به طرف دامنه سه دره كنار هم وجود دارد كه در ابتداي يكي از آن ها چند سنگ آب طبيعي است كه هر كدام دو تا چهار متر مكعب آب گنجايش دارد و يكي از آبشخورهاي طبيعي براي حيات وحش محسوب مي شود. در بالاي اين منطقه چندين سنگر نظامي ساخته شده از سنگ با اسلوبي خاص در محوطه اي بسيار وسيع در اطراف ساخته شده است كه حكايت است از استقرار نيروهاي بسيار در زماني بسيار طولاني براي دفاع كه اگر كمي مرمت شوند مي تواند جاذبه بسيار عالي گردشگري داشته باشد. (لازم به ذكر است با توجه به داشتن پوشش گياهي بسيار عالي در اين منطقه يكي از مفيدترين و كمياب ترين گياهان دارويي دنيا با نام «اكليل كوهي» یا «رُز ماری»در اين منطقه به فراواني يافت مي شود.

زيارتگاه هاي شهر

در سه کیلومتری شرق شهر دامنه در مرکز چمن قهیز در کنار خرابه های شهر باستانی «کییز» دو گنبد در کنار یکدیگر خود نمایی می کنند در زیر گنبدی که سمت شمال واقع است قبر امامزاده ی عظیم الشأن واجب التعظیم شاهزاده عبدالله ابن موسی ابن جعفر (ع) قرار دارد و در زیر گنبدی که در سمت جنوب واقع است چاه آبی است که می گویند شاهزاده ابراهیم ابن موسی ابن جعفر (ع) از دست دشمنان به این چاه پناه برده و مخفی شده است. مدفن این دو بزرگوار میعادگاه عاشقان و هیئات مذهبی شهر دامنه در تمام ایام سوگواری و همچنین زیارتگاه زائرین در تمام اعیاد و شب های جمعه می باشد و بنام امامزاده «چاه موسی» معروف می باشد.

مردم شناسی

لهجه و زبان: زبان مردم دامنه فارسي است که با لهجه ی خراسان قديم و تركي قشقایی آمیخته است.

نژاد: مردم اين شهر سفيد پوست بوده و اختلاتی است از نژاد هاي مختلف فارس، ترك، لر و عرب

مذهب: مذهب مردم شهر دامنه مسلمان شيعه اثني عشري و اكثراً از نوادگان امام موسي كاظم (ع) بوده و بسيار با ارادت به خانواده ی اهل بيت عصمت و طهارت و ائمه معصومين عليه السلام مي باشند.

شغل مردم:

شغل مردم دامنه اكثراً كشاورزي و دامداري مي باشد كه در قديم مقدار بسيار كمي آبی و بقيه بصورت ديم بوده. ولي از سالهاي 1340 هجري شمسي به اين طرف اقدام به حفر چاه نموده اند كه امروزه حدود بيش از نهصد حلقه چاه عميق و نيمه عميق در اين دشت حفر شده است. حفر اين چاه ها باعث رونق كشاورزي و منبع در آمد خوبي براي مردم منطقه و ايجاد كار براي كارگران بسيار و سهم بسزايي در توليدات و خودكفايي شده است .

صنايع دستي و هنرهاي مردم شهر

از جمله صنایع دستی که از زمان های گذشته تا به امروز در این شهر رایج بوده قالی بافی است. قالی های دست بافت زنان این شهر در نقش های متنوع «صولتی، ماهی، کربلایی بیگم، حوضی، هشت خوانی، شاه عباسی، ترنجی، سفره آردی، بوته سر کج، بادامی، خشتی، سینه ریز، درویشی، جنگلی، لیلی و مجنون، تخت جمشید» و نقش های دیگر می باشد که در کمال دقت و ظرافت بافته می شوند و از شهرت بسزایی برخوردار می باشند.

از دیگر صنایع دستی که در گذشته رایج بوده پارچه بافی و گلیم بافی است و از صنایع دستی که در حال حاضر رایج می باشد می توان به معرق، مشبک، هویه کاری، انواع بافتنی، گل سازی و… اشاره نمود.